धनगढी– पुराना संस्कृतिलाई संरक्षण र प्रवद्र्धन गर्ने उद्देश्यका साथ सुदूरपश्चिम लोक सांस्कृतिक समाजले तेस्रो संस्करणको सुदूरपश्चिम लोक सांस्कृतिक महोत्सव आयोजना गर्न लागेको छ । समाजका अध्यक्ष तिलकबहादुर ओली र जयकृष्ण जोशीका अनुसार यो महोत्सवले स्थानीय मौलिक कला, संस्कृति र परम्परालाई नयाँ पुस्तासम्म पु¥याउन सहयोग गर्नेछ ।
महोत्सवको आयोजना सुदूरपश्चिम लोक सांस्कृतिक समाज फूलबारी र सुदूरपश्चिम प्रज्ञा प्रतिष्ठानको मुख्य पहलमा हुँदैछ भने धनगढी उपमहानगरपालिका वडा नम्बर १४, १८ र १९ ले यस महोत्सवको प्रवद्र्धन र सहयोग गर्नेछन् । समाजका प्रतिनिधिहरूले महोत्सवको तयारीका लागि भुवा नाच देखाई ती वडामा घर–घर पुगेर चन्दा संकलन गरिरहेको जानकारी दिएका छन् ।
सुदूरपश्चिममा पुस महिनामा मनाइने भुवा पर्व घर–घरमा देखाई महोत्सवको आयोजनाका लागि रकम संकलन जारी राखेको छ । भुवा खेल्दा शुभ हुने विश्वास रहँदा घरघरमा भुवा खेली संकलित रकमबाट महोत्सव सञ्चालन गर्ने योजना बनाइएको छ । समाजका जयकृष्ण जोशीले भने, ‘हामी पुराना परम्पराहरू जस्तै भुवा र ठाडी जस्ता खेलहरू, लोप हुँदै गइरहेका संस्कृति र चाडपर्वहरूको संरक्षण र प्रचार–प्रसार गर्न चाहन्छौं ।’
महोत्सव पुस २३ देखि २७ सम्म सञ्चालन हुने छ । यस समयमा सुदूरपश्चिमका नौवटै जिल्ला र कर्णाली प्रदेशका प्रख्यात गायक तथा कलाकारहरू सहभागी हुने कार्यक्रम तय गरिएको छ । प्रत्येक दिन राष्ट्रिय स्तरका कलाकारहरूको प्रस्तुति रहने हुँदा दर्शकहरूले विविध सांस्कृतिक कार्यक्रमहरू अनुभव गर्न पाउनेछन् ।
कार्यक्रममा देउडा खेल समेत हुने छ । देउडा समूह दर्ता पुस १८ देखि २३ सम्म खुला रहने छ । उत्कृष्ट प्रस्तुती दिने समूह तथा कलाकारहरूलाई पुरस्कार र प्रोत्साहन दिने व्यवस्था गरिएको छ । यसरी स्थानीय कलाकार र समूहहरूलाई आफ्नो प्रतिभा प्रदर्शन गर्ने अवसर दिने उद्देश्य रहेको आयोजकहरूले बताए ।
महोत्सवमा पुराना चाडबाड, मौलिक गीत, नृत्य र परम्परागत सांस्कृतिक कार्यक्रमहरूको प्रदर्शनी पनि रहने छ । यसले मात्र सांस्कृतिक सम्पदाको संरक्षण गर्दैन, स्थानीय समुदायलाई आफ्नो सांस्कृतिक पहिचान प्रति गर्वको अनुभव पनि दिनेछ । महोत्सवको अनुमानित लागत ७ देखि ८ लाख रुपैयाँ रहेको छ भने सहभागी टिमबाट स–साना शुल्क तोकिएको छ ।

सांस्कृतिक समाजले महोत्सवलाई नियमित रूपमा आयोजना गर्दै आएको छ । यसले स्थानीय स्तरमै सांस्कृतिक कार्यक्रमको निरन्तरता सुनिश्चित गर्ने मात्र नभई युवा पुस्तालाई पनि पुराना परम्परासँग जोड्ने काम गर्दै आएको छ । समाजका अध्यक्ष तिलकबहादुर ओलीले भने, ‘हामी चाहन्छौं कि हाम्रो सांस्कृतिक विरासत केवल पुराना पुस्तासम्म सिमित नहोस्, नयाँ पुस्ताले पनि यसलाई आत्मसात् गरेर भविष्यमा निरन्तरता दिन सकोस् ।’
सुदूरपश्चिम लोक सांस्कृतिक महोत्सव स्थानीय समुदायका लागि मात्रै होइन, बाहिरी आगन्तुक र पर्यटकका लागि पनि आकर्षणको केन्द्र बन्ने अपेक्षा गरिएको छ । सामाजिक र सांस्कृतिक सम्बन्ध बलियो बनाउने, स्थानीय पर्यटन प्रवद्र्धन गर्ने र सांस्कृतिक पहिचान जगेर्ना गर्ने लक्ष्यका साथ आयोजना हुने महोत्सवले क्षेत्रीय स्तरमा सांस्कृतिक चेतना फैलाउने विश्वास आयोजकहरूलाई छ ।
यस महोत्सवमार्फत समाजले पुराना परम्परागत खेल, चाडबाड, संगीत र नृत्यहरूलाई नयाँ पुस्तासम्म पु¥याउने मात्र नभई स्थानीय कलाकार र युवा पुस्तालाई सांस्कृतिक क्षेत्रमा सक्रिय हुन प्रेरित गर्ने योजना पनि राखेको छ ।
समाजले यस महोत्सवलाई दीगो, आत्मनिर्भर र स्थानीय सहयोगमा सम्पन्न गर्ने लक्ष्य राखेको छ । घरघरमा चन्दा संकलन, स्थानीय वडाहरूको सहभागिता र सामाजिक संस्थाहरूको सहकार्यले महोत्सवको सफलता सुनिश्चित गर्नेछ । यसले सुदूरपश्चिमको सांस्कृतिक धरोहरलाई सुरक्षित राख्दै सांस्कृतिक रचनात्मकता र सामुदायिक एकतालाई पनि बलियो बनाउनेछ ।
सुदूरपश्चिम लोक सांस्कृतिक महोत्सव एक प्रकारको सांस्कृतिक उत्सव हो जसले पुराना परम्परालाई सम्मान गर्ने, स्थानीय कलाकारलाई प्रोत्साहन दिने र युवा पुस्तालाई सांस्कृतिक अभ्यासमा संलग्न गराउने अवसर प्रदान गर्दछ । यस महोत्सवले क्षेत्रीय पहिचानको संरक्षणसँगै सांस्कृतिक पर्यटनको प्रवद्र्धन गर्न पनि ठूलो भूमिका खेल्ने अपेक्षा गरिएको छ ।