बिहिबार, बैशाख १७, २०८३

गीत संगीत के हो?

गायक शमिर परियार
गीत संगीत भनेको मानव आत्माको अभिव्यक्ति हो। यो भावनाहरू, विचारहरू, अनुभवहरू र समाजको कथा बोकेको सृजनात्मक कला हो। गीतले शब्दमार्फत मनका भावना बोल्छ भने संगीतले ती भावनालाई स्वर र ध्वनिको माध्यमबाट जीवन दिन्छ।

गीत = शब्द + सन्देश

संगीत = धुन + स्वर + ताल

जब यी दुई एकसाथ आउँछन्, तब त्यो बन्नेछ “गीत संगीत”—जो हाम्रो मन, मस्तिष्क र समाजलाई छुन्छ।

तर, किन गीत-संगीतलाई कतिपयले नराम्रो दृष्टिले हेर्छन्?

गीत संगीत आफैँ नराम्रो होइन, तर केही कारणले गर्दा समाजमा यसप्रति गलत धारणाहरू बन्ने गर्छन्:

१. अश्लीलता र विकृति:

– केही गीतहरूमा भद्दा शब्द, नाङ्गोपन, या अश्लील दृश्य प्रयोग हुन्छन्।
– यस्ता गीतहरू भाइरल हुन्छन्, पैसा आउँछ, तर समाजमा नकारात्मक सन्देश फैलाउँछ।

२. सांगीतिक व्यवसायको गलत प्रयोग:

– व्यवसायिक लाभका लागि गीत-संगीतको प्रयोग कम गुणस्तरीय र उद्देश्यहीन बन्न थाल्छ।
– कलाकारको सिर्जनात्मकता भन्दा पनि “ट्रेंड” चलाउने उद्देश्य राखिन्छ।

३. परम्परागत सोच:

– पुरानो पुस्ता (बूढापाका) का केही व्यक्तिहरूले गीत-संगीतलाई बेकारको काम, “घुमफिर र रमाइलो मात्र” भनेर हेर्छन्।
– उनीहरूलाई लाग्छ, संगीतले जीवन बनाउँदैन, बरु बिगार्छ।

४. सांगीतिक क्षेत्रमा संघर्ष:

– धेरै गायक–गायिकाहरूले आर्थिक सफलता पाउन संघर्ष गर्नुपर्छ।
– समाजले सफल नभएका कलाकारलाई “फुर्सदिलो” भनेर हेर्छ।
तर सत्य के हो?
सत्य यो हो कि संगीत मानिसको आत्मासँग जोडिएको शक्ति हो।
– यसले शान्ति दिन्छ, प्रेरणा दिन्छ, समाजको समस्या देखाउँछ, समाधान पनि खोज्छ।
– युद्ध, क्रान्ति, प्रेम, पीडा—सबैमा संगीत सँगै हुन्छ।
– कुनै पनि धर्म, संस्कृति वा आन्दोलनमा गीत–संगीतको भूमिका महत्त्वपूर्ण हुन्छ।—
निष्कर्ष:
गीत संगीत राम्रो वा नराम्रो होइन—कसरी प्रयोग गरिन्छ भन्ने कुरा महत्वपूर्ण हो।
– राम्रा सन्देश बोकेको संगीतले समाज बनाउँछ।
– विकृत ढंगले प्रयोग गरिएको संगीतले समाजलाई कमजोर बनाउँछ।
गीत–संगीतलाई गलत दृष्टिले होइन, विवेकपूर्ण दृष्टिकोणले हेर्न आवश्यक छ।

यदि तपाईं चाहनुहुन्छ भने म गीत संगीतको सामाजिक प्रभाव, ऐतिहासिक योगदान वा समकालीन समस्याहरू अझ विस्तारमा पनि बताउन सक्छु।